การสมรสข้ามวัฒนธรรม

การสมรสข้ามวัฒนธรรมปัจจุบันพบว่าคนไทยสมรสข้ามวัฒนธรรมเพิ่มมากขึ้น ทั้งนี้ เนื่องจากสังคมไทยเปิดกว้างมากขึ้น ผู้หญิงมีสิทธิเสรีภาพในการเลือกคู่ครองด้วยตนเองตามยุคสมัยที่เปลี่ยนไป ประกอบกับอนุสัญญาว่าด้วยการสมรสที่มีการบัญญัติเป็นลายลักษณ์อักษรไว้ว่าผู้หญิงหรือผู้ชายที่มีอายุครบสมรส มีสิทธิโดยเท่าเทียมกันที่จะทำการสมรสได้ โดยไม่คำนึงถึงเชื้อชาติสัญชาติหรือศาสนา จึงทำให้เห็นภาพผู้หญิงไทยเดินเคียงคู่กับสามีชาวต่างชาติ ตามท้องถนนและสถานที่ต่าง ๆ มากขึ้น อาทิเช่น ร้านอาหาร โรงแรม โรงภาพยนตร์ สถานบันเทิง ห้างสรรพสินค้า เป็นต้น

อย่างไรก็ตาม แม้ปรากฏการณ์การสมรสข้ามวัฒนธรรมของคนไทยจะเพิ่มมากขึ้นแต่เป็นเรื่องยากที่จะประมาณการตัวเลขหรือนับสถิติของคู่สมรสดังกล่าวได้แน่นอน ทั้งนี้เนื่องจากสภาพสังคมปัจจุบันมีรูปแบบของการสมรสที่หลากหลาย บางส่วนมีคู่สมรสที่ไม่ได้จดทะเบียนกับทางราชการ จึงไม่สามารถคำนวณประมาณการทางสถิติได้ นอกจากนั้น คู่สมรสบางคู่เมื่อสมรสแล้วก็แยกกันอยู่หรือมาเยี่ยมกันบางครั้งหรือแม้บางคู่ก็ตกลงกันว่าจะอยู่กินกันแบบสามีภรรยาเพียงบางช่วงเวลา

สามารถแบ่งประเภทของการสมรสข้ามวัฒนธรรมได้ 2 ประเภท ดังนี้

1. การแต่งงานระหว่างผู้ที่อยู่ในสังคมเดียวกัน เช่น การแต่งงานของผู้หญิงไทยกับชายชาวเอเชีย ซึ่งเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นมานานเช่นเดียวกัน ตั้งแต่สมัยอยุธยา เรื่อยมาจนถึงยุคปัจจุบัน แต่มักไม่ค่อยได้รับความสนใจหรือได้รับการวิพากษ์วิจารณ์มากนัก ทั้งนี้เพราะชาวเอเชียด้วยกันทั้ง จีน ญี่ปุ่น ลาว ญวน พม่า มลายู เป็นพวกมองโกลอยด์เหมือนกัน มีรูปลักษณ์ที่ไม่แตกต่างจากคนไทยมากนัก ลักษณะทางกายภาพโดยทั่วไปมีความคล้ายคลึงกันไม่ว่าจะเป็นรูปร่าง หน้าตา สีผิว และสีผม

2. การแต่งงานข้ามพรมแดนระหว่างผู้ที่อยู่ต่างสังคม เช่น การแต่งงานระหว่างหญิงไทยกับชายชาวตะวันตก แต่ในอดีตการแต่งงานกับชาวตะวันตกมักจะถูกห้าม เนื่องจากชาวตะวันตกมีความแตกต่างทางวัฒนธรรม ศาสนา และอาจเป็นไส้ศึกมาทำสงครามกับไทยได้ นอกจากนี้ยังมีอีกสาเหตุหนึ่งก็คือ ในอดีตฝรั่งส่วนใหญ่จะเป็นพ่อค้าที่เข้ามาอยู่ในเมืองไทยจะอยู่ไม่นานมักจะอยู่ไม่เกิน 2 ปีก็ออกไป ส่วนที่อยู่นาน ๆ ก็จะเป็นพวกบาทหลวงเท่านั้นฝรั่งที่สามารถแต่งงานกับหญิงไทยจะต้องเป็นกรณีที่มารับราชการและอยู่ในเมืองไทย การจะได้รับอนุญาตจะกระทำโดยการขอ พระบรมราชานุญาตเสียก่อน แต่ถ้าหากลูกสาว หลานสาวไทยจะไปแต่งงานกับคนจีน หรือคนแขกที่อยู่ในเมืองไทยนั้นไม่ห้าม เพราะคนจีนคนแขกส่วนใหญ่จะปักหลักลงรากฐานอยู่เมืองไทยไปจนตาย